1
اخبار سایت اخبار سایت
پیش‌بینی استرس والدگری براساس سبک‌های فرزندپروری با نقش میانجی تنظیم هیجان در مادران کودکان مبتلا به اختلال اتیسم شهر تهران
دوره 2، شماره 4، 1405، صفحات 270 - 289
نویسندگان : زهرا اصلانی* 1
1- کارشناسی ارشد روانشناسی و آموزش کودکان استثنایی
چکیده :
والدگری در دهه‌های اخیر به‌عنوان یکی از پیچیده‌ترین مسئولیت‌های انسانی شناخته شده است که به‌ویژه در دوران کودکی و نوجوانی تأثیرات عمیقی بر رشد عاطفی، روانی و اجتماعی کودکان دارد (میکولایچک و رسکام ، 2018). استرس والدگری، تنشی است که والدین در نقش خود تجربه می‌کنند و با محدودیت در فعالیت‌های شخصی آن‌ها همراه است، به‌عنوان نتیجه‌ای از تلاش مداوم برای پاسخگویی به نیازها و خواسته‌های فرزندان توصیف می‌شود (لبرت- شارون، دورارد، بوجوت و وندلند ، 2018). این مسئولیت در شرایطی که کودکان با نیازهای خاص، مانند اختلال طیف اتیسم ، مواجه هستند، به مراتب پیچیده‌تر و چالش‌برانگیزتر می‌شود. مشکلات کودکان دارای اختلال اتیسم به افزایش استرس والدگری می‌انجامد و این استرس بالا می‌تواند رفتار والدین را مختل کرده و به نوبه خود باعث تشدید مشکلات در کودک شود (رحیمی، امین یزدی و افروز، 1400). اختلال اتیسم با نقص‌هایی در تعاملات اجتماعی، رفتارهای تکراری و محدودیت‌های ارتباطی همراه است و این مسائل می‌توانند فشار روانی و استرس والدگری در مادران را افزایش دهند (ارشادسرابی، هاشمی رزینی و عبدالهی، 1396). سبک‌های فرزندپروری و رابطه والد- فرزند ، از جمله عوامل تعیین‌کننده در کاهش یا افزایش استرس والدگری هستند. خانواده اولین پایگاه ارتباطی است که پیوند میان کودک و محیط اطراف او را شکل می‌دهد. هر خانواده برای تربیت فردی و اجتماعی فرزندان خود از شیوه‌های متفاوتی استفاده می‌کند که این روش‌ها به عنوان سبک‌های فرزندپروری شناخته می‌شوند. سبک‌های فرزندپروری به سه نوع اصلی تقسیم می‌شوند: مستبدانه، مقتدرانه و سهل‌گیرانه (جرس، عابدی پور، کریمی و ابراهیمی، 1401). سبک‌های فرزندپروری به شیوه‌هایی اشاره دارند که والدین برای تربیت، حمایت و هدایت فرزندان خود به کار می‌گیرند و بر کیفیت رابطه والد- فرزندی و توانایی والدین در مدیریت چالش‌های روزمره تأثیر مستقیم دارند. علاوه بر این، رابطه والد- فرزندی می‌تواند به‌عنوان یک بستر عاطفی مهم برای تعاملات والد و کودک عمل کرده و بر توانایی والدین در مقابله با فشارهای ناشی از والدگری تأثیر بگذارد (نصرتی و نعمت طاووسی، 1399). از طرفی تنظیم هیجان، به‌عنوان یکی از مؤلفه‌های روان‌شناختی اساسی، نقش مهمی در مدیریت استرس دارد.