1
اخبار سایت اخبار سایت
مدل‌سازی نقش سبک‌های دلبستگی و خودتنظیمی هیجانی در سلامت زناشویی: مرور نظام‌مند با ارزیابی تفاوت‌های فرهنگی و جنسیتی در مطالعات بین‌المللی
دوره 2، شماره 4، 1405، صفحات 1008 - 1019
نویسندگان : پرهام بلبلی* 1
1- کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.
چکیده :
سلامت زناشویی یکی از بنیادی‌ترین شاخص‌های کارکرد خانواده و پیش‌بینی‌کننده مهمی برای سلامت روان فردی و اجتماعی است. پژوهش‌های گوناگون نشان داده‌اند که سبک‌های دلبستگی بزرگسالان، به‌عنوان الگوهای پایدار ارتباطی و هیجانی، نقش تعیین‌کننده‌ای در کیفیت روابط زوجین دارند. افزون بر آن، خودتنظیمی هیجانی به‌عنوان توانایی مدیریت، تعدیل و ابراز سازگارانه هیجان‌ها، نقش میانجی مهمی در پیوند میان دلبستگی و پیامدهای زناشویی ایفا می‌کند. با وجود اهمیت این متغیرها، در ادبیات موجود هنوز الگوی جامعی که تعامل سبک‌های دلبستگی، تنظیم هیجان و تفاوت‌های فرهنگی و جنسیتی را هم‌زمان تبیین کند، کمتر ارائه شده است. هدف پژوهش حاضر انجام یک مرور نظام‌مند با هدف مدل‌سازی نقش سبک‌های دلبستگی و خودتنظیمی هیجانی در سلامت زناشویی و بررسی تفاوت‌های فرهنگی و جنسیتی در مطالعات بین‌المللی است. این مطالعه تلاش دارد تصویری یکپارچه از سازوکارهای اثرگذاری این متغیرها ارائه دهد و شکاف‌های موجود در پژوهش‌های پیشین را شناسایی کند. روش پژوهش بر اساس دستورالعمل PRISMA انجام شد و جست‌وجوی نظام‌مند در پایگاه‌های بین‌المللی شامل Scopus، Web of Science، PubMed و PsycINFO و همچنین پایگاه‌های داخلی نظیر SID، Magiran و Noormags صورت گرفت. کلیدواژه‌های مرتبط با دلبستگی، سلامت زناشویی و تنظیم هیجان به همراه معادل‌های انگلیسی آن‌ها در دوره زمانی 2010 تا 2024 جست‌وجو شدند. پس از غربال‌گری منابع، 22 مطالعه وارد تحلیل نهایی شدند و سنتز موضوعی برای تحلیل کیفی و استخراج الگوهای مشترک به‌کار رفت. نتایج نشان داد که سبک دلبستگی ایمن به‌طور همسو و معنادار با رضایت و سلامت زناشویی بالا مرتبط است، در حالی که سبک‌های اضطرابی و اجتنابی با کاهش کیفیت رابطه و افزایش تعارض همراه‌اند. همچنین خودتنظیمی هیجانی نقش میانجی قوی در رابطه بین دلبستگی و سلامت زناشویی دارد. تفاوت‌های فرهنگی و جنسیتی نیز شدت و جهت این روابط را تعدیل می‌کنند.